Is de Bijbel het eerste boek verspreid onder een vrije licentie?

Hallo iedereen,

Vijftien jaar geleden ontdekte ik Linux Ubuntu, een vrij besturingssysteem dat ik op mijn computer in plaats van Windows XP heb geïnstalleerd. Ik heb nooit spijt gehad van mijn keuze. Het heeft altijd goed gewerkt. En ik vind het prima software te kunnen gebruiken waarvan de broncode voor iedereen toegankelijk is. Dat is niet het geval bij Windows of Apple. Hun besturingssystemen zijn altijd afgesloten.

Rond Linux is er een hele vrije cultuur ontstaan. Dit concept, dat ook open source omvat, verwijst naar principes en praktijken die tot doel hebben creatieve werken vrij toegankelijk, deelbaar en aanpasbaar te maken, terwijl de rechten van de makers worden gerespecteerd. Het uitgangspunt is dat cultuur en kennis vrij kunnen circuleren om innovatie, onderwijs en collectieve participatie te bevorderen. De vrije cultuur moedigt mensen aan bestaande werken aan te passen of te remixen, wat de gezamenlijke creativiteit stimuleert. De vrije cultuur gebruikt licenties zoals Creative Commons, copyleft of andere vrije licenties die precies aangeven wat anderen met hun werk mogen doen. In tegenstelling tot het klassieke auteursrecht maken deze licenties een meer open en collaboratief gebruik mogelijk. De auteurs blijven erkend en beschermd, maar geven bepaalde beperkingen op zodat hun werk vrij kan circuleren.

Ik lees elke dag de Bijbel met veel plezier. Ik ben steeds weer verrast door de energie van dit boek. Het bevat een levend woord waarvan de kracht het resultaat is van intens samenwerkingswerk. De Bijbel is een boek dat aan de mensheid toebehoort. Het is niet het werk van één enkele auteur. Geen mens kan zo’n project helemaal alleen uitvoeren! Hetzelfde geldt voor de encyclopedie Wikipedia, die onze kennis beschermt. Dit samenwerkingsproject is het resultaat van miljoenen bijdragen. In de titel stelde ik de volgende vraag: Is de Bijbel het eerste boek dat onder een vrije licentie werd verspreid? Nee. Het was een andere tijd… De echte vrije licentie ontstond pas heel laat in de geschiedenis van de mensheid. Dat was in de jaren 1980!

Maar dat gezegd zijnde, vandaag, in 2026, doet de Bijbel vol aan de vier fundamentele vrijheden van vrije werken, zoals gedefinieerd door Richard Stallman. De lijst begint met het cijfer 0. Dat is een knipoog van Richard Stallman naar alle informatici die beginnen namelijk te tellen vanaf 0.

0. Vrijheid om de Bijbel te lezen. Hij is zelfs gratis op internet beschikbaar.

1. Vrijheid om de Bijbel te bestuderen (theologie, exegese, enz.).

2. Vrijheid om kopieën van de Bijbel te verspreiden.

3. Vrijheid om de Bijbel te verbeteren (bijvoorbeeld door vertalingen) en de nieuwe versies beschikbaar te maken voor het publiek.

Tot slot zou ik willen zeggen dat de vrije cultuur mensen verbindt.